Borsten controleren: zo check je je borsten zelf op tijd

Wanneer heb je voor het laatst je borsten gecheckt? Als je even moet nadenken, ben je zeker niet de enige. Goed nieuws: je borsten controleren duurt maar een paar minuten, en je kan het gewoon onder de douche doen.

Waarom is je borsten zelf controleren zo belangrijk?

Oktober is borstkankermaand 🎀: een maand waarin extra aandacht gaat naar preventie, onderzoek en steun. Borstkanker is de meest voorkomende kanker bij vrouwen in België: 1 op de 8 vrouwen krijgt er ooit mee te maken. Elk jaar krijgen zo'n 11.500 mensen de diagnose, volgens cijfers van het Belgisch Kankerregister.

Hoe vroeger een verandering opgemerkt wordt, hoe groter de kans op een succesvolle en minder zware behandeling. En niemand kent jouw lichaam beter dan jij.

Door regelmatig te kijken en te voelen, weet je hoe jouw borsten er normaal uitzien en aanvoelen. Precies daardoor herken je sneller wanneer er iets verandert. Meer info vind je bij Think Pink.

Wat is een borstzelfonderzoek?

Weetje

Een borstzelfonderzoek is een korte check waarbij je je borsten bekijkt in de spiegel en betast met je vingertoppen. Je zoekt niet naar een diagnose, maar naar veranderingen ten opzichte van wat normaal is voor jou.

Een borstzelfonderzoek vervangt geen medische screening. In Vlaanderen krijgen vrouwen tussen 50 en 69 jaar om de twee jaar een uitnodiging voor een gratis screeningsmammografie. Zelfonderzoek is een aanvulling daarop, op elke leeftijd.

Hoe controleer je je borsten? In 4 stappen

Je hoeft geen expert te zijn. Neem er een paar minuten voor, liefst op een rustig moment.

	1. Kijk in de spiegel Ga rechtop voor de spiegel staan met je armen langs je lichaam. Bekijk je borsten aandachtig: let op veranderingen in grootte, vorm, huid of tepels. Leg daarna je handen achter je hoofd en kijk opnieuw. Zo zie je ook deukjes of intrekkingen die anders verborgen blijven.
	2. Verdeel je borst in vakken Stel je je borst voor als een cirkel die verdeeld is in 12 taartpunten, zoals een klok. Zo sla je geen enkel stukje over. Plaats je hand ongeveer 5 cm onder het sleutelbeen en leg je andere hand in je nek.
	3. Voel met je vingertoppen Gebruik 3 of 4 vingertoppen en maak kleine, draaiende bewegingen. Druk eerst licht, daarna wat dieper. Werk van de buitenkant van je borst naar de tepel toe, taartpunt per taartpunt. Vergeet ook je oksel en het gebied tot aan je sleutelbeen niet.
	4. Controleer je tepel Trek je tepel voorzichtig iets van je lichaam weg en kijk of hij soepel meebeweegt. Let op vocht dat er vanzelf uitkomt, vooral als het helder of bloederig is. Herhaal daarna alle stappen bij je andere borst.

Tip: check je borsten liever niet op vrijdagavond. Voel je iets, dan wil je niet het hele weekend wachten tot je huisarts weer open is.

Wanneer controleer je je borsten best?

Eén keer per maand is genoeg. Ben je nog menstrueel? Dan kies je het best een moment ongeveer een week na het begin van je menstruatie. Rond je maandstonden kunnen je borsten gezwollen, gevoelig of extra bobbelig aanvoelen, wat het lastiger maakt om te beoordelen.

Menstrueer je niet (meer)? Kies dan een vaste dag in de maand, bijvoorbeeld de eerste. Zo wordt het een gewoonte.

Welke veranderingen laat je nakijken? Knobbel, tepel of huid

De meeste veranderingen zijn onschuldig. Toch is het slim om de signalen te kennen. Merk je een van deze veranderingen op, en is ze nieuw voor jou? Maak dan een afspraak bij je huisarts.

Een knobbel in je borst of oksel

Gezond borstweefsel voelt van nature wat bobbelig aan, door het klier- en bindweefsel. Een knobbel die je laat nakijken voelt anders aan dan de rest: harder, vaster of duidelijk afgelijnd. Vaak doet zo'n knobbel geen pijn. Voel je een knobbeltje in je oksel, bijvoorbeeld een gezwollen lymfeklier die niet weggaat, laat dat dan ook checken.

Een ingetrokken tepel of tepelvocht

Een tepel die plots naar binnen gekeerd staat, terwijl dat vroeger niet zo was, is een signaal om te laten bekijken. Hetzelfde geldt voor vocht dat vanzelf uit je tepel komt, of voor korstjes, schilfers of iets wat op eczeem lijkt rond je tepel.

Sinaasappelhuid, deukjes of roodheid

Let op een huid die eruitziet als de schil van een sinaasappel, met kleine putjes. Ook een deukje of kuiltje, een rode of warme plek of een wondje dat niet geneest, laat je best nakijken.

Een verandering in vorm of grootte

Bijna niemand heeft twee identieke borsten, dus een verschil tussen links en rechts is normaal. Wat telt, is een nieuwe verandering: een borst die plots groter, kleiner of anders van vorm is dan je gewend bent.

Goed om te weten: pijn in je borst op zich is zelden een teken van borstkanker. Pijnlijke of gevoelige borsten hebben vaak te maken met je cyclus.

Borstzelfonderzoek of bevolkingsonderzoek: wat is het verschil?

Beide zijn belangrijk, en ze vullen elkaar aan.

Heb je een verhoogd risico op borstkanker, bijvoorbeeld door familiale voorgeschiedenis? Bespreek dan met je huisarts of gynaecoloog welke opvolging voor jou het beste is. Meer info over het bevolkingsonderzoek borstkanker vind je op de officiële website.

Een reminder onder de douche: de Boobie Bar

De grootste uitdaging is niet het controleren zelf. Het is eraan denken. Daarom ontwikkelde WONDR samen met Think Pink de BOOBIE BARS | Wondr x Think Pink: twee shower bars in de vorm van een borst, die elke dag in je douche liggen.

Is je Boobie Bar op? Dan is het tijd om te checken. Zo wordt je maandelijkse borstcheck vanzelf een gewoonte. Handig, toch?

De Boobie Bars ruiken heerlijk, schuimen rijk en komen in verschillende vormen en huidtinten, want geen enkele boobie is dezelfde. Kies je doosje: Pink of Bordeaux!

De ingrediënten zijn goedgekeurd door Think Pink, zodat ook vrouwen die strijden tegen borstkanker de bar kunnen gebruiken. En net als al onze bars is de Boobie Bar 100% plasticvrij en vegan.

Per doosje gaat €5 naar Think Pink, de nationale borstkankerorganisatie. Zij informeren over borstkanker, financieren wetenschappelijk onderzoek en ondersteunen mensen met borstkanker en hun naasten.

Bekijk de Boobie Bars →

Voor wie is de Boobie Bar een fijn cadeau?

Een reminder deel je het liefst met wie je graag ziet.

• Je beste vriendin. Een speelse knipoog in haar badkamer met een boodschap die telt.
• Je mama of zus. Zo maak je van de zelfcheck iets waar je samen over praat.
• Je dochter. Hoe vroeger ze haar lichaam leert kennen, hoe vanzelfsprekender de gewoonte wordt.

Zo zetten we samen een stap tegen borstkanker, één douche tegelijk.

Dit artikel is bedoeld als algemene informatie en vervangt geen medisch advies. Twijfel je of merk je een verandering op? Neem dan contact op met je huisarts.